NTA 8713: hergebruik van constructiestaal
De Nederlandse Technische Afspraak voor veilig en aantoonbaar hergebruik van staalprofielen. Direct toepasbaar in bouw- en infraprojecten.
Wat is NTA 8713?
NTA 8713 is de Nederlandse Technische Afspraak voor het hergebruik van constructiestaal, gepubliceerd in juni 2023 door NEN, op initiatief van het Rijksvastgoedbedrijf en Bouwen met Staal.
De norm beschrijft een uniforme procedure om de geometrische en materiaaleigenschappen te bepalen van staalprofielen die uit een donorbouwwerk worden gedemonteerd. Zo wordt aantoonbaar gemaakt dat het hergebruikte staal veilig kan worden toegepast in een nieuwe constructie, conform Eurocode 3 (NEN-EN 1993) en het Bouwbesluit.
Tot voor de NTA ontbrak een eenduidige standaard voor dit proces. Met NTA 8713 is een direct toepasbare methode beschikbaar voor ontwerpers, aannemers, staalbouwers en opdrachtgevers.
Hergebruik versus recycling: waarom het verschil ertoe doet
NTA 8713 richt zich op hergebruik: het direct opnieuw inzetten van staalprofielen zonder smeltproces. Dat is wezenlijk anders dan recycling, waarbij staal wordt omgesmolten met veel energieverlies en verlies van materiaaleigenschappen.
| Eigenschap | Hergebruik (NTA 8713) | Recycling (elektro-oven) | Primair staal (hoogoven) |
|---|---|---|---|
| CO2 per ton staal | ca. 100-130 kg | ca. 500-800 kg | ca. 1.800 kg |
| Smeltproces nodig | Nee | Ja | Nee (primair) |
| Eigenschappen behouden | Ja, gekeurd conform NTA | Nee, nieuwe samenstelling | Volledig nieuw |
| MKI-impact | Zeer laag | Lager dan primair | Hoog |
| Veiligheidsbewijs | Keuringsdocument per 20 ton | Standaard staalnorm | Standaard staalnorm |
| Norm | NTA 8713:2023 | EN 10025 e.a. | EN 10025 e.a. |
Hoe werkt NTA 8713 in de praktijk?
De norm schrijft een stapsgewijs proces voor, van inventarisatie van het donorbouwwerk tot inzet van het staal in de nieuwe constructie.
Inventarisatie van het donorbouwwerk
Via archiefinformatie en locatieonderzoek wordt het donorbouwwerk in kaart gebracht. Alle informatie wordt samengebracht in een donorbouwwerkdossier: oorspronkelijke documentatie, keuringen en beoordelingen.
Indeling in onderzoeksklassen
Op basis van de beschikbare archiefinformatie worden staalprofielen ingedeeld in een van drie onderzoeksklassen:
Betrouwbare archiefinformatie aanwezig. Minste aanvullend onderzoek vereist.
Beperkte archiefinformatie. Niet-destructieve proeven aanvullend vereist.
Geen of onvoldoende archiefinformatie. Eventueel destructieve proeven vereist.
Keuringen van materiaaleigenschappen
Profielen worden ingedeeld in keuringseenheden van maximaal 20 ton, zodat niet elk profiel afzonderlijk gekeurd hoeft te worden. De NTA schrijft voor hoe materiaaleigenschappen worden bepaald per onderzoeksklasse.
Let op: Staal dat op vermoeiing belast is geweest, zoals staal uit bruggen, kranen, kraanbanen of masten, kan niet worden hergebruikt conform NTA 8713. Verbindingen mogen worden hergebruikt, maar bouten niet. Bij vermoedens van toxische stoffen (lood, chroom-6) in de coating is nader onderzoek verplicht.
Opstellen keuringsdocument
Per keuringseenheid wordt een keuringsdocument opgesteld. Dit document bevat alle informatie over herkomst, materiaaleigenschappen en uitgevoerde keuringen. Het is het centrale veiligheidsbewijs voor de nieuwe toepassing.
Ontwerpen en fabriceren met hergebruikt staal
De NTA beschrijft twee ontwerpstrategieën: het bestaande ontwerp aanpassen aan het beschikbare donorstaal, of het ontwerp volledig afstemmen op het beschikbare materiaal (hoogste circulariteit, laagste CO2-impact).
Inzet in de nieuwe constructie
Het gekeurd staal wordt verwerkt in de nieuwe constructie. De NTA gebruikt Eurocode 3 (NEN-EN 1993) en het Bouwbesluit als onderlegger, waarmee aan de bouwregelgeving wordt voldaan. Toepassing vindt altijd plaats in overleg met de vergunningsverlener.
Wat levert NTA 8713 op voor de MKI?
Hergebruik van constructiestaal conform NTA 8713 leidt tot een aanzienlijk lagere milieu-impact dan recycling of gebruik van primair staal. Het verschil is direct terug te zien in de MKI-berekening van een bouwwerk.
De lagere MKI-waarde verbetert direct de score op:
- MPG (Milieuprestatie Gebouwen) en BCI
- EMVI-criteria bij aanbestedingen
- BREEAM, GPR en andere duurzaamheidscertificaten
- CSRD-rapportage en Scope 3-emissieberekeningen
- Paris Proof-doelstellingen voor 2030 en 2050
Hergebruik conform NTA 8713
Direct hergebruikt zonder smeltproces. Laagste CO2-impact van alle staalvarianten. CO2-label A+++.
Gerecycled staal (elektro-oven)
Omgesmolten schroot. Lagere impact dan primair staal, maar aanzienlijk hoger dan hergebruik.
Primair staal (hoogoven)
Nieuw geproduceerd. Hoogste CO2-uitstoot en MKI-waarde van alle staalvarianten.
Hoe EECULAIR NTA 8713 toepast in de praktijk
EECULAIR past de principes van NTA 8713 toe bij de verwerking van donorstaal: staal dat eerder in een constructie is toegepast en na vrijkomen opnieuw wordt ingezet in een nieuw project.
De aanpak van EECULAIR onderscheidt zich door de combinatie van NTA-conforme keuring met de EECULAIR Monitor: alle staaldata bijgehouden gedurende de volledige levensduur, traceerbaar voor hergebruik in het volgende project.
Onafhankelijke keuring van materiaaleigenschappen
Elke keuringseenheid wordt beoordeeld door een externe specialist conform NTA 8713-procedure.
Keuringsdocument per keuringseenheid
Vastlegging van alle herkomst- en kwaliteitsgegevens. Volledig gedocumenteerd, klaar voor de nieuwe toepassing.
EECULAIR Monitor: traceerbare herkomst en kwaliteit
BIM-model, materiaalpaspoort en jaarlijkse inspectie maken het staal traceerbaar voor hergebruik in een volgend project.
Terugnamegarantie: cirkelsluitend systeem
EECULAIR neemt het staal aan het einde van de levensduur terug voor inzet in een volgend project. Zo wordt de cirkel echt gesloten.
Whitepaper: circulair bouwen met staal
Lees hoe EECULAIR NTA 8713 toepast in de praktijk, inclusief MKI-resultaten en aanbestedingstips.
"Vanuit onze duurzame visie hebben we circulair staal direct vanaf het begin omarmd en we zijn trots dat we nu koplopers zijn in de markt met onze duurzame oplossing voor staal."
Gerben van Beek – Commercieel directeur EECULAIR
Veelgestelde vragen over NTA 8713
Praktische antwoorden voor constructeurs, projectmanagers, inkopers en duurzaamheidsadviseurs.
Wat is NTA 8713?
NTA 8713 is de Nederlandse Technische Afspraak voor het hergebruik van constructiestaal, gepubliceerd in juni 2023. De norm beschrijft een uniforme procedure om de materiaaleigenschappen van staalprofielen uit een donorbouwwerk te bepalen, zodat ze veilig en aantoonbaar hergebruikt kunnen worden in een nieuwe constructie.
Wat is het verschil tussen hergebruik en recycling van staal?
Bij recycling wordt staal omgesmolten, wat veel energie kost en de materiaaleigenschappen vernietigt. Bij hergebruik conform NTA 8713 worden staalprofielen direct opnieuw ingezet zonder smeltproces. CO2-uitstoot: hergebruik ca. 130 kg per ton, gerecycled staal ca. 500-800 kg, hoogovenstaal ca. 1.800 kg.
Wat is een donorbouwwerk?
Een donorbouwwerk is een bestaand gebouw of infrastructuurwerk waaruit staalprofielen worden gedemonteerd voor hergebruik. Conform NTA 8713 moet het donorbouwwerk worden geïnventariseerd via archiefinformatie en locatieonderzoek, en moet er een donorbouwwerkdossier worden opgesteld.
Wat is een keuringsdocument en hoe groot is een keuringseenheid?
Een keuringsdocument is het centrale veiligheidsbewijs per keuringseenheid. Een keuringseenheid bestaat uit maximaal 20 ton staal met vergelijkbare eigenschappen (zelfde profiel, positie en belasting). Dankzij dit systeem hoeft niet elk profiel afzonderlijk gekeurd te worden.
Welke onderzoeksklassen kent NTA 8713?
NTA 8713 onderscheidt drie onderzoeksklassen op basis van beschikbare archiefinformatie. Klasse 1 bij betrouwbare gegevens (minste onderzoek), klasse 2 bij beperkte informatie (niet-destructieve proeven), klasse 3 bij geen archiefgegevens (eventueel ook destructieve proeven).
Voor welk staal geldt NTA 8713 niet?
Staal dat op vermoeiing belast is geweest, zoals staal uit bruggen, kranen, kraanbanen of masten, kan niet worden hergebruikt conform NTA 8713. Verbindingen mogen worden hergebruikt, maar bouten niet.
Wat levert toepassing van NTA 8713 op voor de MKI?
Hergebruik conform NTA 8713 levert een MKI-waarde op die aanzienlijk lager is dan primair of gerecycled staal. Dit is direct terug te zien in de MPG-berekening en verbetert scores op BREEAM, EMVI en CSRD-rapportage.
Hoe past EECULAIR NTA 8713 toe?
EECULAIR past NTA 8713 toe bij donorstaal: onafhankelijke keuring, keuringsdocument per eenheid, en traceerbare herkomst via de EECULAIR Monitor. Zo is het staal ook na de nieuwe levensduur opnieuw herbruikbaar.